شاهین به عنوان قدرت و اقتدار پادشاهی  حیوانات در اساطیر ایران : عقاب ( شاهین ) 

  مژگان بدیعی - در قدیم شهرها را به صورت حیوانات و اشیا می ساختند. چنانکه شهر ( شوش) به صورت باز (شاهین) و شوشتر به صورت اسب ساخته شده است. در ایران قدیم شاهین، مرغی خوش یمن و مقدس به شمار می رفته و در افسانه های باستانی نیز به عنوان مظهر آسمان نمایان شده است.

معانی سمبلیک: آزادی، امپراطوری، جوانمردی، حاصلخیزی،سرعت، قدرت، فنا ناپذیری، شیطان و پیروزی است.

نام عقاب یا شاهین در اوستا سئنه آمده و از راسته شکاریان است ،که چون بال گشاید به سه متر می رسد. عقاب پرنده ای است،تیز بانگ ، بلند آشیان،سبک پر، تندنگاه، ستبرنوک، سهمگین چنگال، که بیش از صدسال زیست کند.

شاهین به نام های دیگر از قبیل آله،دال، باشه چرخ،اشکره، شاهباز ( شهباز)، باز نامیده شده و در توانایی سرآمد پرندگان است،از این رو، و نیز به دلیل شکوه و تقدس خود، به " شاه مرغان" شهرت یافته است. دار اساطیر ایرانی نیز شاهین ( عقاب ) اهمیت ویژه ای دارد. در افسانه های آفرینش به عنوان پیک خورشید معرفی شده، که در کشتن گاو نخستین با مهر همکاری داشته است.

عقاب در ادبیات و دایی،همان پرنده ای است که گیاه هوم را به " ایندرا" ( نگهبان جو و فزاینده باران) رساند و ظاهرا ، یکی از تجلیات صاعقه به شمار می رود. بهرام یا ورثرغن، در هفتمین تجلی خود، به صورت مرغ شاهینی که شکار خود را از پایین با چنگالها گرفته، در آمده است.

 بنابر روایت فردوسی ، طهمورث شاهین را رام کرد. هنگامی که کیکاووس به فکر تسخیر آسمان ها افتاد، چهار عقاب تخت او را به آسمان می بردند. باز یا شاهین ، با ایزد موسیقی نیز ارتباط دارد و در فرهنگ نفیسی به معنی ( نی) که چوپان می نوازد، نیز آمده است.

از قدیم عقاب زرین ، نشانه علم ایرانیان بوده و در شاهنامه مکرر از درفش عقاب پیکر ایران یاد شده است. همین نقش، بر پرچم روم نیز دیده می شود. در ادبیات دری نیز شاهین به عنوان قدرت و اقتدار پادشاهی مشخص شده است و بویژه که پادشاهان از این پرنده به هنگام شکار نیز استفاده می کردند، در فارسی نیز کتابهای متعددی با عنوان ( باز نامه) تالیف شده است.

عقاب نزد ایرانیان پایه ارجمندی داشته و همواره مورد توجه بوده است. سئن در ایران باستان ، نام خاص اشخاص و خانوادگان نیز بوده است. نام سیندخت در شاهنامه که زن مهراب پادشاه کابل و مادر رودابه است لفظا یعنی عقاب دخت است.

همای در ادبیات فارسی پرنده ای است فرخنده و خجسته. شک نیست که این پرنده توانا و فرخنده همان عقاب است که پرنده مقدس و نشانه علم ایران باستان بود. در اوستا دو بار به نام( سئن) اشاره شده که به سیمرغ ترجمه شده و پرنده ای نیکوکاربه شمار می رود.

 

 

 

 

نظر خود را اضافه کنید.

ارسال نظر به عنوان مهمان

0
نظر شما به دست مدیر خواهد رسید
  • هیچ نظری یافت نشد

فرتوری از نگارخانه

sal91maryamabad0_20121229_314081001188.jpg

تبلیغ ویژه

واپسین نوشته ها

گزارش تصویری

پیوند ها

خبرخوان یافت نشد

تبلیغ 2